Doradztwo podatkowe

Pułapka Ministerstwa Finansów na spółki jawne

Stan prawny

Aktualny

Data publikacji

08 kwietnia 2021
Nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wprowadziła prawdziwą rewolucję. Główne zmiany dotyczą opodatkowania spółek komandytowych oraz niektórych spółek jawnych. Dotychczas były one transparentne podatkowo. Sprawdź, które spółki jawne są podatnikiem CIT w 2021 roku.

Spółki jawne podatnikiem CIT

Zgodnie z nowelizacją ustawy, jej przepisy w pewnych sytuacjach stosuje się do spółek jawnych. Staje się ona podatnikiem CIT, gdy ma siedzibę lub zarząd na terytorium Polski, wspólnikami nie są wyłącznie osoby fizyczne, a dodatkowo spółka ta nie złoży:

  • przed rozpoczęciem roku obrotowego informacji o podatnikach CIT oraz PIT, posiadających prawo do udziału w zysku tej spółki,

    lub
  • aktualizacji ww. informacji w terminie 14 dni, licząc od dnia zaistnienia zmian w składzie podatników.

Informację tę składa się zarówno do naczelnika urzędu skarbowego właściwego ze względu na siedzibę spółki jawnej, jak i naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla każdego podatnika osiągającego dochody z takiej spółki.

Należy ją złożyć przed każdorazowym rozpoczęciem roku obrotowego, nawet gdy skład podatników oraz ich udziały w zyskach nie ulegną zmianie. W tym miejscu warto przypomnieć, że w polskim prawie podatkowym poprzez rok obrotowy rozumiemy okres rozliczeniowy, składający się zwykle z dwunastu kolejno następujących po sobie miesięcy. Najczęściej pokrywają się one z rokiem kalendarzowym.

Wprowadzone zmiany oznaczają nic innego jak podwójne opodatkowanie. Na poziomie spółki podatkiem CIT, a na poziomie wspólników podatkiem PIT lub CIT. Aby tego uniknąć w sytuacji, gdy wspólnikiem nie są wyłącznie osoby fizyczne, ale przykładowo spółka z o.o., należy pamiętać o złożeniu zawiadomienia.

Zgodnie z przepisami przejściowymi termin na złożenie zawiadomienia naczelnika minął 31 stycznia 2021 roku. W przypadku gdy spółka jawna rozpoczęła działalność przed początkiem roku – informację tę składa się na dzień 1 stycznia 2021 roku. Natomiast w sytuacji, gdy działalność ta rozpoczęła się w okresie od 1 do 31 stycznia 2021 roku – według stanu na dzień rozpoczęcia działalności.

Należy jednak pamiętać, że obowiązek ten nie dotyczy spółek jawnych, w których wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne.

Spółka utworzona po 31 stycznia 2021 r.

W tym przypadku sytuacja jest dużo bardziej skomplikowana. Datą pierwszego dnia pierwszego roku obrotowego spółek jawnych nie jest data rejestracji takiego podmiotu, tylko otwarcia przez niego ksiąg rachunkowych. Natomiast zgodnie z ustawą o rachunkowości, podmiot ten jest zobowiązany do otworzenia ksiąg rachunkowych na dzień rozpoczęcia działalności. Tym dniem jest pierwsze zdarzenie wywołujące skutki o charakterze majątkowym lub finansowym. Przykładem takiego zdarzenia może być m.in. zapłata za zakupioną usługę. Wobec tego nowoutworzona spółka jawna, która złoży informację przed tak rozumianym dniem rozpoczęcia działalności – zachowa status podmiotu podatkowo transparentnego.

Skutki braku złożenia we wskazanych terminach informacji bądź jej aktualizacji, będą niestety odczuwalne długofalowo. Zgodnie z wprowadzonymi przepisami, spółka ta stanie się podatnikiem podatku CIT i pozostanie nim do dnia jej likwidacji lub wykreślenia z rejestru. Kwestia ta została dosadnie wskazana w odpowiedzi Ministra Finansów na zapytanie poselskie nr 2151.

Spółka jawna powstała w wyniku przekształcenia

Główna wątpliwość w tym zakresie sprowadza się do tego, kto powinien złożyć informację, aby była ona skuteczna. Tę kwestię wyjaśnia wydana 15 marca 2021 r. indywidualna interpretacja o sygn. 0111-KDIB1-1.4010.9.2021.2.ŚS. Wnioskodawca przedstawił stan faktyczny, z którego wynika, że zamierza dokonać przekształcenia spółki komandytowej w spółkę jawną. W interpretacji tej Dyrektor Krajowej Informacji zgodził się ze stanowiskiem, że złożenie informacji przez spółkę komandytową przed jej przekształceniem w spółkę jawną będzie skuteczne.

Oznacza to, że spółka jawna będąca następcą prawnym, nie będzie podatnikiem podatku CIT. Jak bowiem prawidłowo zauważył wnioskodawca:

„przekazanie ww. informacji przez spółkę przekształcaną powinno być traktowane tak samo jak złożenie takiej informacji przez spółkę przekształconą tj. spółkę jawną. Oświadczenie to będzie bowiem w dalszym ciągu składał ten sam podmiot”.

Wobec tego, aby spółka jawna powstała w wyniku przekształcenia nie została podatnikiem podatku CIT – informację powinna złożyć spółka przekształcana, jeszcze przed dniem rejestracji przekształcenia.

Nieprecyzyjne przepisy

Kolejny raz mamy do czynienia z wprowadzonymi przepisami, które pozostawiają wiele wątpliwości. Konsekwencją tego niejedna spółka jawna, która powstała w wyniku przekształcenia ostatecznie zyskała status podatnika CIT. Pamiętajmy, że nie jest to pierwsza sytuacja, gdy ustawodawca niewystarczająco precyzuje przepisy. Przykładem takiego działania mogą być przepisy dotyczące ulgi IP Box i prowadzonej ewidencji. W tym przypadku doczekały się one po kilku miesiącach obszernych objaśnień Ministerstwa Finansów. Czy tak będzie również w przypadku podwójnego opodatkowania spółek jawnych? Pozostaje nam uzbroić się w cierpliwość i obserwować kształtującą się linię interpretacyjną. Ustawodawca natomiast powinien pamiętać, że pośpiech jest złym doradcą…

Joanna Żbikowska
Starsza specjalistka ds. ulgi IP Box

Nie daj im nawet piątaka więcej niż to konieczne!

Mentzen + to ciągła opieka prawno-podatkowa. Zatem jeśli chciałbyś poczuć się bezpiecznie,
a przy okazji płacić możliwie niskie podatki…
Doradztwo podatkowe w kancelarii Mentzen - doradztwo dla firm - zakładanie działalności gospodarczej

Nie daj im nawet piątaka więcej niż to konieczne!

Doradztwo podatkowe w kancelarii Mentzen - doradztwo dla firm - zakładanie działalności gospodarczej
Mentzen + to ciągła opieka prawno-podatkowa. Zatem jeśli chciałbyś poczuć się bezpiecznie,
a przy okazji płacić możliwie niskie podatki…

Odwiedź nas również na: