Opodatkowanie sprzedaży złomu w przypadku osoby fizycznej nieprowadzącej działalności
Jeżeli sprzedajemy złom okazjonalnie np. w ramach wygenerowanych w naszym gospodarstwie domowym odpadów, być może w ogóle nie musimy martwić się o podatek. Wszystko za sprawą art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – sprzedaż złomu (gdy nie odbywa się w ramach prowadzonej działalności gospodarczej), jeśli będzie miała miejsce po upływie 6 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło jego nabycie, nie skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego. Gdy nie udało nam się odczekać wspomnianych sześciu miesięcy – w świetle art. 24 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochodem z odpłatnego zbycia rzeczy jest różnica pomiędzy przychodem uzyskanym ze sprzedaży rzeczy a kosztem ich nabycia, zmniejszona o wartość nakładów poczynionych w czasie posiadania rzeczy.
I tyle. Nie martwi nas VAT czy PCC. Ten pierwszy nie, ponieważ nie jesteśmy czynnymi podatnikami VAT, a ten drugi – ponieważ obciąży on nabywcę (będzie on zobligowany do odprowadzenia 2% daniny na rachunek właściwego urzędu w terminie 14 dni).
Sytuacja, jak z bajki… Jednak z podatkami nigdy nie wiadomo, prawda? A co, jeśli nie jesteśmy pewni, czy sprzedaż ma rzeczywiście charakter okazjonalny? Może jesteśmy już profesjonalistami w obrocie złomem, bo co rano wózkiem sklepowym obchodzimy osiedle w poszukiwaniu “perełek” u naszych sąsiadów? Nie można zapomnieć, że w przypadku osoby fizycznej o zorganizowanym charakterze działalności nie przesądza jej formalny status jako przedsiębiorcy.
Opodatkowanie sprzedaży złomu w przypadku przedsiębiorcy
Kluczem do sprawy pozostaje zatem definicja działalności gospodarczej. Jeżeli bowiem sprzedaż złomu pozostaje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą – będzie stanowiła przychód wpływający na wysokość podatku dochodowego z tego źródła i możemy zapomnieć o rozliczeniu opisanym wyżej.
Definicję działalności gospodarczej odnajdziemy w art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Będziemy przez nią rozumieli działalność zarobkową:
a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ustawy (czyli np. stosunek pracy czy najem).
Działalność gospodarcza w świetle interpretacji KIS
Oczywiście z pomocą interpretacyjną dla powyższych zapisów spieszy nam Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (por. np. Interpretacja Dyrektora KIS z dnia 13 września 2022 r.0113-KDIPT2-2.4011.603.2022.2.ST; Interpretacja Dyrektora KIS z dnia 04.09.2021 r. nr 0112-KDWL.4011.33.2020.2.DK).
Tak oto przez działalność zarobkową będziemy rozumieli działalność, która daje możliwość wygenerowania zysku i ma na celu zapewnienie określonego dochodu. Istotny pozostaje postawiony sobie cel, a nie rzeczywiste wygenerowanie dochodu. Sprzedając złom, nawet ze stratą, nie ochronimy się wyłącznie argumentem o braku przysporzenia.
O zorganizowanym charakterze naszej działalności będzie świadczyło działanie metodyczne, systematyczne, uporządkowane, przebiegające według planu, przy udziale specjalnie dobranych środków, służących uzyskaniu dochodu. Planowane działanie w tym przypadku nie powinno być jednak mylone z normalnymi procesami dotyczącymi składowania odpadów gospodarstwa domowego.
Z powyższymi przesłankami będzie wreszcie łączyła się ciągłość prowadzenia działalności – wiąże się ona z jej planowanym charakterem i realizacją poszczególnych zamierzeń. Ciągłości nie należy rozumieć jako konieczności wykonywania działalności bez przerwy, istotny jest wyłącznie zamiar powtarzalności określonych czynności celem osiągnięcia dochodu.
W przypadkach niejednoznacznych oczywiście dobrze jest zabezpieczyć się indywidualną interpretacją przepisów prawa podatkowego.
Podsumowanie
Jak widać, opodatkowanie sprzedaży złomu zależy od kilku czynników, które będą wskazywały na jej charakter. Musimy określić – czy sprzedaż ma wyłącznie charakter okazjonalny, czy też spełnia już znamiona działalności gospodarczej. W przypadku sprzedaży „prywatnej” stoimy przed możliwością uniknięcia podatków. Jeżeli natomiast dokonywana przez nas sprzedaż przybiera postać działalności gospodarczej, nie uciekniemy od nich. W toku oceny przesłanek wskazujących na to drugie pamiętajmy jednak, że podejmowane przez podatnika czynności, które mieszczą się w zwykłym zarządzie własnym majątkiem (tzn. mają na celu zwyczajowe gospodarowanie tym majątkiem oraz zaspokajanie potrzeb osobistych podatnika lub jego rodziny), nie będą stanowiły pozarolniczej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Bonus: Dla tych, którzy odpowiedzi na pierwsze z tytułowych pytań jeszcze nie znają, oto ona: Puszek. Pies złomiarza wabi się Puszek.
