Zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, prewspółczynnik jest określany w momencie, gdy Podatnik nabył towary i usług wykorzystywane zarówno do celów wykonywanej działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych.
Prewspółczynnik jest zatem obliczany w momencie, gdy podatnik ponosi wydatek służący zarówno czynności opodatkowanej, jak i czynności niepodlegającej opodatkowaniu.
Jak wylicza się prewspółczynnik?
Art. 86 ust. 2c ustawy o VAT przewiduje cztery ustawowe metody ustalania proporcji odliczenia VAT:
● pracowniczą – udział osób wykonujących wyłącznie czynności gospodarcze w ogólnej liczbie pracowników,
● godzinową – udział godzin poświęconych na działalność gospodarczą w całkowitej liczbie godzin pracy,
● obrotową – udział obrotu z działalności gospodarczej w łącznych przychodach podatnika,
● powierzchniową – udział powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej w całkowitej powierzchni użytkowanej.
Podatnik może stosować różne lub łączone metody, o ile odpowiadają specyfice jego działalności i dokonywanych zakupów.
W celu obliczenia prewspółczynnikaprzyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy.
Podatnik może odliczyć VAT tylko w części odpowiadającej proporcjonalnie jego działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu. Przykładem zastosowania prewspółczynnika jest sytuacja, gdy w jednym miejscu prowadzona jest zarówno działalność gospodarcza, jak i np. fundacja – wówczas trudne jest dokładne określenie zużycia mediów, więc stosuje się prewspółczynnik do odliczenia VAT.
Co w sytuacji, gdy jest wykorzystywany samochód?
Zgodnie z wydaną przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej decyzją, Podatnika ma obowiązek zastosować oba zmniejszenia – najpierw prewspółczynnik zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, a następnie od wyliczonej kwoty odlicza 50% podatku zgodnie z art. 86a ust. 1 ustawy. Dyrektor KIS wskazuje, że jeśli pojazd jest używany także do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik może odliczyć VAT naliczony jedynie częściowo, zgodnie z wyliczonym prewspółczynnikiem.
Decyzję tę wskazał dla pewnego związku, który wykonywał zarówno działalność komercyjną, jak i statutową finansowaną m.in. z dotacji. Związek udostępniał pojazdy swoim pracownikom, którzy byli związani z komercyjną i statutową częścią działalności gospodarczej związku. Zastosowanie prewspółczynnika w tej sytuacji jest zasadne, ponieważ ciężko określić, w jakim stopniu dany pracownik pracuje w ramach komercyjnej i statutowej części działalności.
Podsumowując: do obliczania i stosowania prewspółczynnika są zobowiązani przedsiębiorcy, którzy ponoszą koszt służący jedynie czynnościom opodatkowanym podatkiem VAT. W momencie korzystania z pojazdu zarówno dla czynności opodatkowanych, jak i np. zwolnionych, pierw odliczany jest podatek zgodnie z prewspółczynnikiem, a następnie 50% zgodnie z odliczeniami od samochodu.
